استان کردستان یکی از استان های ناحیه غربی کشور به مرکزیت شهر سنندج می باشد. این استان دارای موقعیتی کوهستانی بوده و دارای تنوع و پتانسیل بزرگ زیست محیطی می باشد و از نظر ژئوپلیتیکی نیز موقعیتی استراتژیک دارد. استان کردستان از شمال به استان های آذربایجان غربی و قسمتی از زنجان و از جنوب به استان کرمانشاه و از شرق به استان همدان و قسمتی دیگر از استان زنجان و از غرب به کشور عراق محدود می باشد. این استان از لحاظ اقتصاد کشاورزی از مناطق قابل توجه و از لحاظ دامپروری یکی از قطب های اساسی دامداری کشور است. فعالیتهای صنعتی در این استان بسیار محدود می باشد.
تاریخچه
کردستان متشکل از دو کلمه «کرد» و پسوند «ستان» به معنی مکان می باشد. کردستان مکان و سرزمین کردها می باشد. ناحیه ای است در ایران واقع شده است. کلمه کردستان برای اولین بار بطور رسمی در دوره سلجوقی بکار برده شد و از آن پس ثبت گردید. استان کردستان بخشی از سرزمینی است که به وسیله مادها حکمرانی می شده است. مرز تاریخی سرزمین هایی که بوسیله مادها اداره می شده، در شمال به «اوراتو»، در غرب به «آشور» و در جنوب و جنوب غربی به ایلام و سومر منتهی می شد. در ابتدا قبایل نژاد آریایی در شرق و غرب دریاچه ارومیه اسکان یافتند. تعدادی از آنان در شرق دریاچه مقیم شدند و آن را «آمادای» نامیدند و قسمتی که در غرب دریاچه ارومیه بود را پارسوا (پارسوما) نامیده می شد. اولین گروه دولت مادها را بنیان نهاد و دومین گروه سلطنت قدرتمند هخامنشیان را به وجود آورد. با توجه به متن دست نوشته داریوش در پرسپولیس و بیستون، دولت شاهنشاهی مادها در ناحیه هخامنشی در ۵۵۰ قبل از میلاد واقع شده و سرزمین مادها یکی از ایالات دولت هخامنشی شد. از زمان سلطنت هخامنشیان، در نواحی پارس ها و ساسانی ها، ایالت مادها به عنوان یکی از ایالات ایران باستان بنام «ماه» شناخته می شد. این ایالت شامل دو بخش «ماه پایین» یا رازی ماه و «ماه بالا» یا نهاوند ماه بود. در دوران قبل از اسلام سرزمین مادها، «کردستان» نامیده می شد. در زمان حکومت اردلان ها «کردستان»، کردستان اردلان نامیده می شد، به این دلیل که دولت سلسله اردلان بر این ناحیه حکومت می کرد. ناحیه استان کردستان در دوره صفویه شامل ۹ شهر عمده بود: سنه، گروس، الکا، زرین کمر، تقامین، خورخوره، جوانرود، اورامان، الکای بانه، قالازالام و پالانگان. دولتمردان مستقل برای قبایل بزرگ منصوب می شدند. در سال ۱۳۳۷ با توجه به فرمان شورای وزرا کردستان از پنجمین استان جدا شد و استان کردستان را تشکیل داد.
جغرافیای سیاسی
مساحت استان کردستان در حدود 29,137 کیلومتر مربع بوده و 1.7 درصد از مساحت کل کشور را در بر گرفته است و از این نظر سیزدهمین استان کشور می باشد. استان کردستان در غرب ایران و بین ۳۴ درجه و ۴۴ دقیقه تا ۳۶ درجه و ۳۰ دقیقه عرض شمالی و ۴۵ درجه و ۳۱ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۱۶ دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ قرار دارد. این استان از شمال به استان های آذربایجان غربی و قسمتی از زنجان و از جنوب به استان کرمانشاه و از شرق به استان همدان و قسمتی دیگر از استان زنجان و از غرب به کشور عراق محدود می باشد .
شهرستان های استان عبارتند از: بیجار، دیواندره، سقز، بانه، قروه، سنندج، مریوان، سروآباد، کامیاران.
جغرافیای طبیعی
از لحاظ اقلیمی و طبیعی استان کردستان منطقه ای کوهستانی می باشد که دشت های مرتفع و دره های پهن نیز در پهنه منطقه گسترده شده اند. اختلاف ارتفاع بین بلندترین و پست ترین نقاط استان به حدود ۲۴۰۰ متر می رسد. کوه شاهو با ارتفاع ۳۳۰۰ متر بلندترین و منطقه آلوت در بانه با ارتفاع حدود ۹۰۰ متر کم ارتفاع ترین نقطه استان می باشد. که این اختلاف ارتفاع خود باعث به وجود آمدن اقلیم های متفاوت می گردد. کردستان با دریا فاصله اش زیاد است، اما از طریق دره های عمیق در هم تنیده، به آب های آزاد جهان در جنوب و دریاچه های شمالی نظیر دریای خزر و دریاچه ارومیه راه دارد. سرچشمه بسیاری از رودخانه های بزرگ در کوه های کردستان واقع شده اند. اقلیم کردستان متاثر از توده های هوای گرم و مرطوب مدیترانه ای است که این توده ها موجب بارندگی هایی در بهار و ریزش برف در زمستان ها شده است. این توده های هوایی که از اقیانوس اطلس و دریای مدیترانه با برخورد به ارتفاعات زاگرس بخش قابل توجهی از رطوبت را به صورت بارش های پراکنده برف و باران در این منطقه نشان میدهند. تعداد روزهای یخبندان ۱۰۹ روز و میزان بارندگی سالانه در شرایط عادی اقلیمی معادل ۵۰۰ میلی متر می باشد. بیشترین میزان بارندگی مربوط به شهرهای مریوان و بانه حدود ۸۰۰ میلی متر در سال و کمترین میزان بارندگی در ناحیه شرق حدود ۴۰۰ میلی متر و در قسمت مرکزی استان یعنی سنندج نزدیک به ۵۰۰ میلی متر در سال است. نفوذ توده های مرطوب زمستانی و بهاری در مریوان و دریاچه زریوار تأثیر فراوانی در مرطوب و معتدل شدن هوای این ناحیه دارد. میزان رطوبت و بارش مناسب باعث ایجاد جنگل های انبوه بلوط و گونه های مختلف درختان جنگلی شده است. ارتفاعات، دامنه ها و رشته کوه های متعدد استان کردستان از دیگر قابلیت های تفرج گاهی آن به شمار می آیند. رشته کوههای غرب کشور به صورت رشته هایی موازی، تمامی پهنه استان را در بر گرفته اند و محدوده طبیعی آن را تشکیل میدهند. یخچال های قلل مرتفع، چشمه سار های فراوان پوشش مناسب جنگلی و مرتعی دامنه های مناطق کوهستانی، به ویژه مناطق نزدیک شهرها (آبیدر، آربابا، شاهو) در جنوب استان عمدتا در روزهای تعطیل، پذیرای گروه زیادی از ساکنین مناطق شهری و مسافران استان هستند.
مردم
برپایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی، جمعیت استان کردستان در این سال بالغ بر 1,440,156 نفر بوده که 2 درصد از جمعیت کل ایران را به خود اختصاص داده است و از این نظر 17مین استان پرجمعیت کشور محسوب می شود. استان کردستان یکی از استان های کردنشین در غرب ایران است، اکثریت ساکنان این استان، کرد زبان هستند که به لهجه های مختلف تکلم میکنند. زبان کردی در استان کردستان و همچنین در استان های ایلام، کرمانشاه، همدان، قزوین٬ آذربایجان غربی و شمال خراسان و دیگر کشورها لهجه های گوناگونی دارد اما مهمترین، پر تکلم ترین و یا به عبارتی لهجه رسمی و ادبی دو شاخه کرمانجی و سورانی است، شاخه سورانی در استان کردستان لهجه رایج در ادبیات مکتوب است. البته شاخه کرمانجی در میان کردها از سورانی پرگویشورتر است. علاوه بر زبان کردی اقلیتی نیز در بخش کرانی شهرستان بیجار و بخش مرکزی شهرستان قروه به زبان ترکی آذربایجانی و همچنین در بخش چهاردولی شهرستان قروه به زبان لکی تکلم میکنند اقلیت های ارمنی و یهودی نیز به تعداد اندک در برخی شهرهای استان یافت میشوند.
جنگل های مریوان ،بانه سقز و جنگل های منطقه سنندج در غرب کامیاران و جنوب سنندج. از دیگر جاذبه های طبیعی استان میتوان به پارک جنگلی آبیدر، منطقه اورامان، دریاچه زریوار، آبشاربل، چهل چشمه، سراب قروه و آبشارکویله اشاره کرد. مسجد اویهنگ ، مسجد جامع تورجان ، مسجد خسرو آباد گروس ، مسجد خورشید لقا خانم ، مسجد دارالاحسان ، مسجد دارالامان ، مسجد دومناره ، مسجد رشید قلعه بیگی ، مسجد و تکیه عبدالله بیگ ، مسجد قوله ، مسجد ملا احمد قیامتی ، مسجد میرزا فرج الله ، مسجد و قرآن نگل ، مسجد وزیر ، مسجد وکیل بقعه باباگرگر ، پیر عمر ، پیر محمد ، طاقه گوره ، عقیل ، هاجره خاتون بقعه پیر خضر ، شرف الملک ، شیخ محمد باقر ، شیدای نازار ، شیخ نجم الدین بازار قدیمی سنندج ، سر تپوله سنندج ، بیجار ، بازار قدیمی سقز حمام ها : پاشاخان ، حسن آباد ، حمام خان ، خدری ، شجاع لشکر ، حمام شیشه ، صلاحی ، عبدالخالق ، عمارت آصف ، عمارت مشیر دیوان ، عمارت ملا لطف الله شیخ الاسلام ، عمارت وکیل ، قصلان ، منزل معمار باشی ، وکیل الملک پل ها : پل شیخ ( قلیچیان ) ، صلوات آباد ، فرهاد آباد ، قجور ، قشلاق ، گاران برج اشقون بابا ، اوچ گنبد خان ، برج ینگی ارخ ، کاروانسرای بانه ، کاروانسرای سقز بافتهای قدیمی شهری و روستائی : اورامان ، پالنگان ، بافت قدیمی شهر حسن آباد یاسکوند ، خسرو آباد گروس ، روستای درکی ، بافت قدیمی شهر سقز ، بافت قدیمی شهر سنندج ، روستای صلوات آباد ، روستای نگل خانه های تاریخی : عمارت آصف دیوان ، عمارت و باغ آیت الله مردوخ ، خانه آیت الله شیخ محمد مردوخ کردستانی ، عمارت احمد زاده ، عمارت امجد الاشراف ، سرهنگ آزموده اردلان ، شیخ محمد باقر غیاثی ، خانه گله داری ، خانه مجتهدی ، مشیر دیوان ، خانه معمار باشی ، عمارت ملا لطف الله شیخ الاسلام ، ملک التجار ، وکیل الملک قلعه ها : پالنگان ، چنگیز قلعه ، قلعه حسن آباد ، قلعه سنندج ، قم چقای ، قلعه مریوان باغ امیریه ، باغ امانیه ، چهارباغ ها ، چهار باغ خسرو آباد نقش برجسته و سنگ نبشته اورامان ، نقش برجسته آبیدر ، آثار صخره ای فرهاد تاش وینسار ، بنچاق اورامان
لطفا در صورت داشتن هر گونه سوال در خصوص درج آگهی با شماره تلفن 09126905440 تماس بگیرید. ( 8 صبح الی 8 شب) کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت به شرکت گردشگری اولدوز گشت شرق متعلق می باشد.
.GIF)
.gif){kind=small}
.GIF)
.GIF)
