تاریخچه

جغرافیای تاریخی استان هرمزگان با تاریخ و جغرافیای خلیج فارس درهم آمیخته است. تا قرن چهارم پیش از میلاد، مدارک پراکنده ای بر پایه نوشتار های تاریخ نگاری یونانی درباره خلیج فارس وجود دارد. ظاهرا در دوران بسیار کهن، ‌اقوامی در سواحل غربی خلیج فارس و دشت های جنوبی و غربی ایران می زیسته اند. شواهدی نیز مبنی بر پیدایش و توسعه دریانوردی در آن دوران وجود دارد. از جمله می توان به دریانوردی بابلیان در قرن هفتم پیش از میلاد، در خلیج فارس اشاره کرد.
تاریخ مکتوب بندر هرمز از زمان اردشیر بابکان آغاز می‌شود. مورخین شرقی و اروپایی چنین گفته اند که روزگار آبادانی بندر هرمز طی سال های ۲۴۱-۲۱۱ میلادی بوده؛ ولی پس از ظهور اسلام و سقوط دولت ساسانی، به عنوان یکی از مهم ترین مراکز داد و ستد شرق معروفیت پیدا کرده است.
در سال ۱۵۰۶ میلادی پرتغالی ها به عنوان محافظت از منافع پرتغال در برابر تجار مصری و ونیزی، به رهبری «آلفونسو آلبوکرک» با هفت کشتی جنگی جزیره هرمز را محاصره نمودند. شاه اسماعیل صفوی به بیرون راندن پرتغالی ها موفق نشد و پیمانی با آنان منعقد نمود که به موجب آن پرتغالی ها می بایست در لشکرکشی به بحرین، شاه اسماعیل را مساعدت می‌‌کردند. با این پیمان تسلط پرتغالی ها بر خلیج ‌فارس تا مدتی تثبیت شد؛ ولی شاه عباس با کمک قوای انگلیس، حاکمیت پرتغالی ها بر خلیج فارس را پایان داد.
خلیج فارس بعد از جنگ جهانی اول، نه تنها به عنوان یک معبر دریایی تجاری بسیار مهم، بلکه به عنوان بزرگترین کانون نفت و منبع مهم رشد صنایع، اهمیت اقتصادی و استراتژیکی فراوانی یافت؛ به طوری که کلیه طرف های تجاری خارجی ایران به ویژه انگلیس با جدیت تمام تلاش کردند حضور فیزیکی خود را در خلیج فارس حفظ کنند. موقعیت استراتژیکی استان هرمزگان، در دهه های بعدی نیز توجه ویژه به این منطقه را برای دولت ها و کشورهای خارجی الزامی می ساخت.

جغرافیای سیاسی

مساحت استان هرمزگان در حدود 70،697 کیلومتر مربع بوده و 4.3 درصد از مساحت کل کشور را در بر گرفته است و از این نظر 9امین استان کشور می باشد.
استان هرمزگان در جنوب ایران مابین مختصات جغرافیایی ۲۵ درجه و ۲۳ دقیقه تا ۲۸ درجه و ۵۷ دقیقه عرض شمالی، و ۵۲ درجه و ۴۱ دقیقه تا ۵۹ درجه و ۱۵ دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ واقع شده است. این استان از شمال و شمال شرقی با استان کرمان، از جنوب با خلیج فارس و دریای عمان، از جنوب شرقی با استان سیستان و بلوچستان، و از غرب با استان های فارس و بوشهر همسایه است.

شهرستان های استان عبارتند از:
ابوموسی، بستک، بندر لنگه، بندر عباس، جاسک، حاجی آباد، خمیر، رودان، قشم، گاوبندی، میناب.

جغرافیای طبیعی

بخش عمده ای از مساحت این استان را مناطق کوهستانی در بر گرفته اند. کوه های این منطقه ادامه رشته کوه های زاگرس اند که به تدریج از شمال شرقی به جنوب شرقی امتداد می یابند. ادامه این رشته همراه با کاهش ارتفاع، به تپه ماهورهای آهکی، گچی و شنی منتهی شده و به زمین های پست ساحلی خلیج فارس و دریای عمان متصل می‌‌گردد. این ناحیه پست ساحلی، در اطراف تنگه‌ هرمز وسعت بیشتری یافته، و شرایط مساعدی برای کشاورزی و صیفی کاری به وجود آورده است.
استان هرمزگان از مناطق گرم و خشک ایران است و اقلیم آن تحت تأثیر آب و هوای نیمه بیابانی و بیابانی قرار دارد. هوای نوار ساحلی در تابستان ها، بسیار گرم و مرطوب است و گاهی نیز دمای آن از ۵۲ درجه سانتی‌‌گراد تجاوز می کند. دمای متوسط سالانه این منطقه در حدود ۲۷ درجه سانتیگراد است.
از ویژگی های آب و هوایی استان هرمزگان، یک فصل طولانی گرم و یک فصل کوتاه خنک است. فصل گرم همراه با هوای شرجی ۹ ماه به درازا می کشد. دمای هوای این استان، در سردترین شب های سال، به ندرت به صفر درجه می رسد و در روزهای زمستانی، دمای آن معمولا از ۱۰ درجه‌ سانتیگراد بالای صفر پایینتر نمی آید. مناسب ترین فصل مسافرت به استان هرمزگان، فصل زمستان است.

مردم

برپایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی، جمعیت استان هرمزگان در این سال بالغ بر 1،403،674 نفر بوده که 1.9 درصد از جمعیت کل ایران را به خود اختصاص داده‌ است و از این نظر 18مین استان پرجمعیت کشور محسوب می شود.
زبان مردم هرمزگان عموما لهجه های گوناگون گویش بندری است که از زیر شاخه های زبان فارسی و لری است که دارای پیوندهایی با زبان مردم لارستان استان فارس می باشد. و نیز در نواحی غربی و جزایر ایرانی خلیج فارس زبان عربی رایج است، همچنین در نواحی شرقی مانند جاسک زبان بلوچی رواج دارد.

راه های دسترسی:

مسیر هوایی :
مسیرهای پروازی مستقیم:
مسیر زمینی :
مسیر ریلی:
مسیر آبی:
 

جاذبه های گردشگری استان:

جاذبه ‌های طبیعی

جاذبه‌ های تاریخی فرهنگی

کوه گنو، چشمه آبگرم گنو، چشمه آبگرم خورگو، چشمه آبگرم سرخاء، چشمه آبگرم کشکوئیه، چشمه آبگرم نیان، چشمه آبگرم چستانه، کوه ذرتو، تپه چاه لرد، قادهار، جنگل کوه شب، سیخوران، بنوزاکین، چشمه آبگرم باری، غار سرخاء، آبشار سرخاء، غار چلو، شهر فین، عمارت کلاه فرنگی، حمام گله داری، معبد هندوها، بُت گورُ (بندرعباس)، مسجد ناصری (بندر عباس)،مسجد صحرا باغی ،مسجد گله داری ،مسجد جامع دلگشا ،امامزاده سید مظفر (بندر عباس)،مجموعه برکه های باران، پل لاتیدان، محله باستانی سورو